رله ضربه ای

رله ضربه اشنایدر - نت الکتریک - ایمپالس رله اشنایدر- 1پل و یا 2 پل- تقذیه  220 AC و 110 DC

رله ضربه ای چیست؟

رله ضربه ای یا رله حافظه دار یک نوع رله دارای خودنگهدار داخلی است، که با یک بار تحریک بوبین آن، مدار به صورت دائمی وصل شده با تحریک دوباره آن، مدار قطع می شود. با قطع جریان تغذیه، این رله در وضعیت خود پایدار می ماند. در حقیقت با هر بار تحریک بوبین، وضعیت رله معکوس می شود.

مشخصات فنی رله ضربه ای

به طول کل رله نوعی کلید الکتریکی برای قطع و وصل جریان برق می باشد. رله ضربه ای که با نام های رله حافظه دار، رله راه پله، استپ رله و ایمپالس رله (Impulse Relay) هم نیز شناخته می شود یکی از تجهیزات برق صنعتی می باشد که وظیفه قطع و وصل مدار را بر عهده دارد. رله های ضربه ای بر اساس سیگنال ضربه کار می کنند، به گونه ای که با یک بار تحریک رله توسط یک سیگنال، وضعیت تیغه خروجی رله معکوس می شود. اگر رله در حالت فعال باشد و پایه ورودی به خروجی اتصال داشته باشد با یک بار تحریک بوبین توسط یک پالس، رله غیر فعال شده و اتصال ورودی و خروجی قطع می شود و با یک پالس دریافتی دیگر توسط رله، دوباره ورودی به خروجی رله متصل می شود. در مدار رله ضربه ای به تیغه خودنگهدار و شستی استپ نیازی نیست و فقط به یک شاسی استارت یا NO نیاز داریم. به بیانی ساده تر با یک بار فشردن شستی مدار وصل شده و با فشردن دوباره همان شستی یا شستی های موازی شده با آن مدار قطع می گردد. پارامتر های مهم در انتخاب رله ضربه ای ولتاژ مدار فرمان، جریان نامی و تعداد کنتاکت های موجود در رله می باشد.

ساختار داخلی رله ضربه ای

ساختار اصلی هر رله سیم پیچ بوبین آن می باشد، که وظیفه فعال و غیر فعال کردن رله را دارد. رله ضربه ای از یک بوبین با هسته آهنی ساخته می شود که معمولا در بالای بوبین یک اهرم وجود دارد. با اتصال بوبین به منبع تغذیه خاصیت الکترومغناطیسی در بوبین به وجود می آید و اهرم به طرف بوبین کشیده می شود و باعث تغییر وضعیت در تیغه های رله ضربه ای می شود.

ساختار داخلی رله ضربه ای

مقایسه کنتاکتور با رله ضربه ای

عملکرد رله های ضربه ای شبیه به عملکرد کنتاکتورها می باشد. با این تفاوت که در کنتاکتور برای تغییر وضعیت حالت تیغه ها باید با فشردن شستی، ولتاژ به دو سر بوبین اعمال شود، پس از رها کردن شستی کنتاکتور به حالت اولیه خود برمی گردد. برای اینکه این اتفاق رخ ندهد به یک تیغه کمکی که به نام تیغه خودنگهدار شناخته می شود و یک شستی استپ نیاز داریم، که با استفاده از آن ها با فشردن شستی استارت کنتاکتور فعال می شود و در حالت فعال باقی می ماند و با فشردن شستی استپ کنتاکتور غیر فعال می شود. برای ساده کردن مدار ها و کاهش ادوات استفاده شده رله ضربه ای ها طراحی و ساخته شده اند، که در مدارات آن، فقط به یک رله ضربه ای و یک شستی استارت نیاز داریم. با یک بار فشردن شستی رله فعال شده و با فشردن دوباره همان شستی یا شستی های موازی شده رله غیر فعال می شود. از دیگر تفاوت های رله ضربه ای با کنتاکتور می توان به جریان نامی آن ها اشاره کرد به شکلی که جریان مجاز برای عبور از تیغه های رله ضربه ای از ۱۰ تا ۳۲ آمپر می باشد. اما این مقدار در کنتاکتور ها معمولا از ۹ تا ۱۰۰۰ آمپر می باشد.

کاربرد رله ضربه ای

رله های ضربه ای معمولا در مدار های روشنایی و در مکان هایی که لازم است مصرف کننده از چند نقطه خاموش و روشن شود کاربرد دارد. این رله ها می توانند جایگزین مناسبی برای کلید صلیبی که در گذشته برای روشن و خاموش کردن منابع روشنایی از چند محل استفاده می شدند، باشند. کاربرد دیگر آن روشن و خاموش کردن الکتروموتور با یک شستی می باشد. همچنین از رله ضربه ای در راه پله ساختمان ها به جای تایمر نیز استفاده می شود، برای مثال می توانیم هنگام ورود به راه پله از طبقه چهارم، با یک کلید تمامی چراغ ها را روشن کرده و هنگام خروج در طبقه همکف با فشردن یک کلید دیگر تمامی چراغ ها را خاموش کنیم، که انتخابی کم هزینه تر نیز می باشد. اما باید توجه نمود تایمر بعد از مدتی مدار را قطع کرده و چراغ ها را خاموش می نماید، اما در مدار رله ضربه ای برای خاموش کردن چراغ ها به فشردن دوباره کلید نیاز داریم.

نحوه عملکرد رله ضربه‌ای

مدار به این صورت است که با فشار دادن هر یک از شستی های s1,  s2 , s3 , s4 رله مربوط به مدار ضربه‌ای تحریک می‌شود

با تحریک رله تیغه  باز آن بسته می‌شود، با بسته شدن این کلید جریان وارد لامپ E1 شده و سپس چراغ E1 روشن می‌گردد. چراغ روشن می‌ماند تا زمانی که یک‌بار دیگر  یکی از شستی ها زده شود و با فشرده شدن هر شستی  رله ضربه‌ای تحریک می‌شود این بار تیغه بسته رله یا همان K1 باز می‌شود. با باز شدن این تیغه مسیر جریان لامپ E1 قطع‌شده و درنتیجه لامپ خاموش می‌گردد.
با فشرده شدن هر یک از شستی ها دوباره لامپ روشن می‌شود و با فشرده شدن برای بار چهارم دوباره خاموش می‌گردد و این پروسه ادامه پیدا می‌کند.
پس به‌نوعی مدار رله ضربه‌ای یک مدار حافظه‌دار است که حالت قبلی آن در حالت جدید آن تأثیرگذار است و با توجه به آن تصمیم می‌گیرد که چراغ را روشن کند و یا خاموش کند پس درنتیجه زمانی که برای ما خاموش شدن اتوماتیک موردنظر نباشد و کم شدن هزینه مهم باشد انتخاب رله ضربه‌ای مناسب‌تر است
رله ضربه‌ای با یک‌بار وصل جریان برق به بوبین آن، کنتاکت آن وصل شده و اگر ولتاژ بوبین قطع شود بازهم کنتاکت آن وصل می‌ماند و در وصل مجدد ولتاژ بوبین، کنتاکت آن قطع می‌گردد.

مشخصات، کاتالوگ، قیمت و خرید رله ضربه ای 16 آمپر تک پل با بوبین 24 ولت DC و  48 ولت AC اشنایدر الکتریک